Spelregels Kubb
Veldkubbs, de voordeellijn en wanneer de koning om mag
Door Redactie Spelregelwijzer · gecontroleerd op 13 oktober 2026
Bron: officieel reglement (Regler i VM: officiële WK-regels kubb (Rone GoIK, Kubb-VM))
Dit heb je nodig
- 1 koning (op het WK 9,5 x 9,5 cm en 30 cm hoog)
- 10 kubbs (7 x 7 cm en 15 cm hoog)
- 6 werpstokken (44 mm dik, 30 cm lang)
- 4 hoekstokken, eventueel 2 extra stokken voor de middenlijn
- een vlak stuk gras, zand of grind van 5 bij 8 meter
Kubb is een Zweeds werpspel voor buiten. Volgens de regels van kubb staan twee teams tegenover elkaar en gooien ze met houten stokken de blokken (kubbs) van de ander om. Wie alle kubbs aan de overkant omver heeft, mag op de koning in het midden mikken. Valt de koning op dat moment, dan heb je gewonnen. Valt hij eerder, dan heb je verloren.
De regels van Kubb in het kort
- Veld van 5 bij 8 meter, vijf kubbs op elke basislijn, de koning in het midden.
- Per beurt gooit een team zes werpstokken, altijd onderhands en in de lengterichting.
- Omgegooide kubbs gooit de tegenstander terug het veld in: dat worden veldkubbs.
- Veldkubbs moeten eerst om, pas daarna de kubbs op de basislijn.
- De koning gooi je als laatste om, vanaf de basislijn.
- Gooi je de koning te vroeg om, dan verlies je meteen.
Doel van het spel
Gooi alle kubbs op de helft van de tegenstander om, de veldkubbs en de vijf basiskubbs, en werp daarna de koning om. Het team dat de koning op het juiste moment omgooit, wint het spel.
Baan en materiaal
- Zet een veld uit van 5 meter breed en 8 meter lang. Dat is de maat van het wereldkampioenschap op Gotland. Steek in elke hoek een hoekstok. Heb je zes stokken, zet er dan twee halverwege de lange zijden om de middenlijn te markeren.
- Zet de koning precies in het midden van het veld.
- Zet op elke korte zijde (de basislijn) vijf kubbs, gelijkmatig over de breedte verdeeld.
- Verdeel de spelers in twee teams. Op het WK speel je met zes tegen zes, maar het kan vanaf één tegen één. Verdeel de zes stokken zo eerlijk mogelijk over de teamgenoten.
- Voor een korter spel of met kinderen mag het veld kleiner. Het regelboekje noemt zelf 6 meter lengte als snelle variant.
- Bepaal wie begint: van elk team gooit één speler tegelijk een stok vanaf de eigen basislijn richting de koning. Wie het dichtst bij ligt zonder de koning om te gooien, kiest: beginnen met de stokken of een kant uitkiezen. Het andere team krijgt de andere keuze.
Hoe speel je Kubb? Het spelverloop in stappen
De teams zijn om en om aan de beurt. Een beurt bestaat uit kubbs terugwerpen (als er kubbs om liggen) en daarna de werpstokken gooien.
- Gooi de stokkenTeam A gooit vanaf de eigen basislijn zijn werpstokken naar de kubbs op de basislijn van team B. Beide voeten staan achter de lijn en binnen de zijlijnen. Je gooit onderhands en de stok vliegt met de punt naar voren. Verticaal draaien mag, als een propeller rondtollen niet.
- Werp de omgevallen kubbs inTeam B raapt de kubbs op die zijn omgegooid en werpt ze vanaf de eigen basislijn naar de helft van team A. Ze moeten voorbij de middenlijn en binnen het veld blijven liggen. Eerst gooi je alle kubbs. Ligt er daarna een fout, dan mag je die nog één keer opnieuw gooien. Je krijgt dus twee rondes voor alle kubbs samen, niet twee pogingen per kubb.
- Zet de veldkubbs overeindTeam A zet de ingeworpen kubbs rechtop op de plek waar ze liggen. Dat zijn nu veldkubbs. Een kubb die na de tweede ronde nog steeds fout ligt, wordt een strafkubb: team A mag zelf kiezen waar hij komt te staan, maar minstens één stoklengte van de koning en van de hoek- en middenstokken.
- Eerst de veldkubbs, dan de basislijnTeam B gooit zijn stokken. Alle veldkubbs moeten om voordat een basiskubb telt. Gooi je een basiskubb om terwijl er nog een veldkubb staat, dan wordt die basiskubb weer rechtop gezet.
- Gebruik de voordeellijnLaat een team een veldkubb staan, dan mag de tegenstander in de volgende beurt naar voren lopen tot de veldkubb die het dichtst bij de middenlijn staat. Vanaf die denkbeeldige lijn gooi je je stokken. Kubbs inwerpen en de koning aanvallen doe je altijd vanaf de basislijn.
- Val de koning aanZijn alle veldkubbs en alle basiskubbs van de tegenstander om en heb je nog stokken over, dan mag je vanaf de basislijn op de koning gooien. Lukt het niet, dan is de ander aan de beurt en gaat het spel gewoon door.
Situaties die vaak vragen oproepen
Zo staan ze in de WK-regels van Rone GoIK, de organisator van het wereldkampioenschap.
| Situatie | Wat gebeurt er |
|---|---|
| Koning valt te vroeg | Het team dat hem omgooide verliest het spel, of het nu met een stok of met een ingeworpen kubb gebeurde. |
| Helikopterworp | Draait de stok meer dan 30 graden horizontaal voordat hij iets raakt, dan is de worp ongeldig. Omgevallen kubbs gaan terug en de stok is verbruikt. |
| Over de lijn stappen | De worp telt niet. Dat geldt ook als je na de worp met een hand of voet over de lijn steunt. |
| Basiskubb valt voordat de veldkubbs om zijn | De basiskubb wordt weer rechtop gezet en blijft een basiskubb. |
| Laatste veldkubb en een basiskubb vallen in één worp | Allebei tellen als om, ook als de basiskubb het eerst lag. |
| Ingeworpen kubb gooit een staande veldkubb om | De omgevallen veldkubb wordt weer overeind gezet op de plek waar hij na de botsing stilligt. |
| Kubb wiebelt en valt later | Raakte een stok hem en valt hij nog tijdens dezelfde werpbeurt, dan telt hij als om. |
| Eigen kubbs per ongeluk omgegooid | Die zet je gewoon weer rechtop. Voor de koning geldt dat niet. |
Einde en puntentelling
Een spel is afgelopen zodra de koning valt. Gooide een team hem om nadat alle kubbs van de tegenstander lagen, dan wint dat team. Viel hij eerder, door een stok of door een kubb, dan wint de tegenstander. Op het WK gaan de meeste wedstrijden om twee gewonnen sets (best of 3).
Kubb kent geen punten. Je wint een spel door de koning op het juiste moment om te gooien. Speel je meerdere spellen achter elkaar, dan tel je gewonnen sets. Op het WK zijn de meeste wedstrijden best of 3: wie twee sets wint, wint de wedstrijd. Enkele rondes gaan om één set.
Kubb veld en opstelling in maten
De maten hieronder komen uit de WK-regels. Voor de tuin hoeft het niet op de centimeter, maar met deze afstanden speelt het spel zoals het bedoeld is.
| Onderdeel | Maat of plaats |
|---|---|
| Veld | 5 meter breed, 8 meter lang |
| Basislijnen | De twee korte zijden van 5 meter |
| Middenlijn | Op 4 meter van elke basislijn, dwars over het veld |
| Koning | In het midden van het veld; 9,5 x 9,5 cm, 30 cm hoog |
| Kubbs | 5 per basislijn, gelijk verdeeld; 7 x 7 cm, 15 cm hoog |
| Werpstokken | 6 stuks, 44 mm doorsnee, 30 cm lang |
| Markering | Stokken in de vier hoeken en bij de middenlijn |
De opening: 2-4-6
Op het WK spreken de teams vooraf af hoe de eerste beurten gaan. Bij 2-4-6 gooit het beginnende team in de eerste beurt maar 2 stokken, het andere team daarna 4, en vanaf dan gooit iedereen 6. In een nieuwe set begint dat opnieuw.
Teams mogen ook afspreken dat het beginnende team meteen alle 6 stokken gooit. Worden ze het niet eens, dan geldt 2-4-6.
Kubbs overeind zetten
Een ingeworpen kubb kantel je over een rechte rand omhoog, met twee hoeken op de grond. Je mag niet eerst heen en weer proberen welke kant het gunstigst uitvalt. Liggen er kubbs op of tegen elkaar, dan begin je met de kubbs die bovenop liggen of leunen.
Na het rechtzetten moet de hele kubb binnen de lijnen staan. Het oudere regelboekje van het WK vroeg alleen dat minstens de helft van het grondvlak binnen het veld stond. De huidige regels op de site van het WK zijn strenger.
Discussie tijdens het spel: wat mag wel en wat niet?
De vragen waar het bij Kubb het vaakst over gaat. Bij elk antwoord staat of het zo in de regels staat of dat het een huisregel is.
Moet je de koning achterstevoren tussen je benen door omgooien?
Nee, niet volgens de WK-regels. Daar gooi je de koning met een gewone onderhandse worp vanaf de basislijn om. Wil je de koning achterstevoren tussen je benen door omgooien, dan is dat een eigen afspraak. In de regels van het wereldkampioenschap staat het niet.
Mag je kubbs op elkaar stapelen tot een toren?
Niet op het WK. Het regelboekje noemt de toren wel als variant: raakt een ingeworpen kubb een kubb die er al ligt, dan zet je ze op elkaar, tot maximaal drie hoog. Spreek vooraf af of je dat doet.
Je gooit per ongeluk de koning om met een kubb die je inwerpt. Verloren?
Ja. Valt de koning op een moment dat hij niet om mag, dan verlies je, ongeacht of het met een stok of een kubb gebeurde en ongeacht waar je stond.
Mag je de koning aanvallen vanaf de voordeellijn?
Nee. De koning gooi je altijd vanaf de basislijn om, en met één enkele worp. Alleen voor veldkubbs en basiskubbs mag je naar voren.
Een kubb klapt om en staat daarna weer rechtop. Telt dat?
Ja, als hij echt gekanteld is. Komt de kubb alleen even los van de grond en landt hij zonder te draaien weer op dezelfde vier hoeken, dan telt hij niet als omgegooid.
Mag je met een stok dwars gooien om meer kubbs te raken?
Nee. Stokken gaan in de lengterichting en onderhands. Kubbs die je inwerpt mag je wel dwars gooien, maar ook alleen onderhands.
Hoe ver uit elkaar staan de kubbs op de basislijn?
De WK-regels geven geen afstand in centimeters. De tekening laat vijf kubbs zien die gelijkmatig over de 5 meter verdeeld staan, met de buitenste twee bij de hoekstokken.
Veelgemaakte fouten
- Basiskubbs omgooien terwijl er nog een veldkubb staat en ze dan laten liggen. Ze moeten terug rechtop.
- De ingeworpen kubbs één voor één opnieuw gooien. Je gooit eerst alles, en alleen wat dan fout ligt mag één keer over.
- Vanaf de voordeellijn ook de kubbs inwerpen. Inwerpen doe je altijd vanaf de basislijn.
- De koning proberen te raken terwijl er nog een basiskubb staat. Raak je hem, dan is het spel voorbij en heb je verloren.
- Eén speler alle stokken laten gooien. Volgens de WK-regels verdeel je de stokken gelijk over het team; met zes spelers gooit ieder er per beurt één.
Varianten en huisregels
Korter veld
Variant uit het regelboekje: maak het veld 6 meter lang in plaats van 8. Het spel gaat sneller en is beter te doen met kinderen.
Torens bouwen
Variant uit het regelboekje, niet op het WK: ingeworpen kubbs die elkaar raken, worden op elkaar gezet, maximaal drie hoog. Eén rake stok gooit dan meerdere kubbs tegelijk om.
Koning tussen de benen door
Eigen afspraak, staat niet in de WK-regels: de laatste worp op de koning doe je met je rug naar het veld, tussen je benen door. Spreek het vooraf af, want officieel gooi je de koning met een gewone onderhandse worp om.
Zonder 2-4-6
Officiële keuze: als beide teams het willen, gooit het beginnende team direct met alle zes stokken.
Kubb 1 tegen 1
Kubb kan prima met twee spelers, één tegen één. Ieder gooit dan alle zes stokken zelf en werpt ook zelf de kubbs in. De regels blijven verder gelijk. Het WK kent een aparte competitie voor één tegen één.
Tips die uit de regels volgen
- Werp de kubbs dicht bij elkaar in. Staan ze in een groepje, dan kun je er met één stok meerdere omgooien.
- Werp de kubbs net over de middenlijn. Hoe dichter bij jouw kant ze staan, hoe korter je worp op de veldkubbs.
- Laat de beste werper als laatste gooien. Die heeft de moeilijkste stok: de laatste kubb of de koning.
- Laat geen veldkubb staan. Elke kubb die blijft staan, geeft de tegenstander een voordeellijn dichter bij jouw basislijn.
Handig erbij
Wie begint?
Vul het aantal spelers in, of de namen met komma's ertussen.
Veelgestelde vragen over Kubb
Wat zijn de regels van kubb?
Per beurt gooit een team zes werpstokken, altijd onderhands en in de lengterichting, naar de kubbs van de ander. Omgegooide kubbs gooit de tegenstander terug het veld in als veldkubbs, en die moeten eerst om, pas daarna de kubbs op de basislijn. De koning gooi je als laatste om, vanaf de basislijn. Gooi je hem te vroeg om, dan verlies je meteen.
Wat is kubb?
Kubb is een Zweeds buitenspel van het eiland Gotland. Twee teams gooien met houten stokken elkaars houten blokken om en proberen als laatste de koning in het midden te vellen. Je speelt het met 2 tot 12 spelers op een veld van 5 bij 8 meter.
Hoe werkt kubb?
Je gooit om de beurt zes stokken naar de kubbs van de tegenstander. Wat omvalt, werpt de ander terug naar jouw helft, en die veldkubbs moet hij eerst omgooien voordat hij jouw basislijn mag aanvallen. Wie alle kubbs van de ander om heeft, gooit op de koning.
Hoe speel je kubb?
Zet vijf kubbs op elke korte zijde van een veld van 5 bij 8 meter en de koning in het midden. Gooi onderhands vanaf je basislijn, werk eerst de veldkubbs weg, dan de basiskubbs en sluit af met de koning.
Bronnen en controle
Deze uitleg is in eigen woorden geschreven op basis van het officiële reglement. Wijkt jullie editie af, dan gaat het regelboek uit de doos voor.
- Regler i VM: officiële WK-regels kubb (Rone GoIK, Kubb-VM) · geraadpleegd op 11 oktober 2026 · Huidige regels van de organisator van het wereldkampioenschap, in het Zweeds, met de tekening van het veld.
- Kubb, een spel dat iedereen kan spelen: WK-regels (Nederlandse vertaling) · geraadpleegd op 11 oktober 2026 · Regelboekje van Rone Gymnastik och Idrottsklubb, vertaling 2002, uitgave 2004. Bevat het voorbeeldspel en de varianten.
- Vad är kubb? (Kubb-VM) · geraadpleegd op 11 oktober 2026 · Aantal spelers en onderdelen van het spel.
- Kubb (Wikipedia) · geraadpleegd op 11 oktober 2026 · Tweede bron voor het spelverloop; bevestigt dat de voorste nog staande veldkubb de werplijn bepaalt.
Geschreven met hulp van AI en daarna regel voor regel naast de bron gelegd. Zo werken we. Klopt er iets niet? Meld het ons, dan passen we het aan.